Awakened
by the ticking

not the alarm.

Op poëticaal niveau beschrijft Joseph Massey hier het motortje van dit miniscule gedicht: het wordt niet door opschudding maar ritme tot leven gebracht. Uiteraard kun je je ook afvragen waarom iemand nog voor het afgaan van de wekker wakker wordt. Maar in beide gevallen hoor ik getik – tik-tik-tik, dat nadrukkelijk aan een vorm van existeren gekoppeld is.

Het is het veelzeggende openingsgedicht uit Massey’s debuutbundel Minima St. (Range Press), een chapbook dat hij in 2002 zelf uitbracht in een oplage van vijftig stuks. Later zou het ook nog als e-boek verschijnen. In de hoop te worden opgemerkt, stuurde Massey zowel Rae Armantrout als Ron Silliman een exemplaar toe en trof doel: Armantrout had zich in een schrijven aan Silliman positief uitgelaten over de bundel en Silliman wijdde er vervolgens een blogbericht aan. Een ideale start voor een jonge dichter.

Toch zou het nog tot 2009 duren eer zijn eerste full-lenght bundel, Areas of Fog (Shearsman), zou worden uitgegeven. Maar daarna ging het snel; zijn vierde en laatste bundel tot nu toe, Illocality (Wave Books, 2015), werd al door The New York Times besproken.

    television light
lies on the
        American lawn

Dit is minimale poëzie, dat volgens The Princeton Encyclopedia of Poetry and Poetics een bewuste reductie van woorden is die, onder spanning geplaatst, moet leiden tot ‘poëtische authenticiteit’ – ofwel, zoals William Carlos Williams al zei: ‘no ideas but in things’. Massey plaatst zich hiermee in een lange traditie, waarin o.a. werk van de volgende Amerikaanse dichters staat: WCW, Louis Zukofsky, George Oppen, David Ignatow, Gary Snyder, James Laughlin, Clark Coolidge, Aram Saroyan en Robert Lax. Maar ook in Europa kennen we minimalisten: Francis Ponge, Ernst Jandl, Tom Raworth, Bob Cobbing, Ian Hamilton Finlay en onze eigen Jürgen Smit, om er een stuk of wat te noemen.

Voor deze dichters is poëzie vooral ‘een netwerk van fenomenologische percepties en expressieve taal’ dat een individueel bewustzijn laat doorschemeren.

Opvallend vind ik dat Massey zijn chapbook aan Armantrout en Silliman toestuurde, twee dichters die in hun werk eerder op zoek zijn naar esthetische structuren dan naar bewustzijnspatronen. Alsof je in het andere kamp buurten gaat. Maar dat liep dus goed af; Armantrout en Silliman herkenden het grote talent.

SUNDAY

Old news – after a storm –
torn apart between two lawns.

Schoen uit de golven

img_0766

Wat kunnen we zeggen over dit pietepeuterige gedicht? Is het eigenlijk wel een gedicht? Zijn geringe omvang dwingt ons terug te vallen op onze eigen ervaringen.

Ik ben vlakbij Scheveningen opgegroeid. Heb schoenen op het strand gevonden. Die daar waren achtergelaten of aangespoeld.

Het is een minimalistisch gedicht. Zoals Aram Saroyan – ‘lighght’ – en K. Schippers ze ook schreven.

Gymschoenen, een regenlaarsje.

Grenier verbleef in Californië toen hij A Day at the Beach schreef.

Ik ben ook in Californië geweest, heb over Venice Beach gelopen. Wat me daarvan is bijgebleven: prachtig licht dat alle kleuren intensiveerde.

Dit gedicht voltooit niets, het exploreert. Het is eerder proces dan een afgerond ding.

Ik zie iemand tot zijn middel in de aanrollende golven staan en razendsnel een meedrijvende schoen uit het water vissen. Hij steekt de schoen triomfantelijk de lucht in.

Het had net zo goed een ander object kunnen zijn. Op het strand spoelt van alles aan. Iets in plaats van niets.

Het is een gedicht over iemand die iets vindt. Wat iemand anders de uitroep ‘oh’ doet ontlokken. Een ‘oh’ van verbazing? Of een ‘oh’ van ‘oh, het is maar een schoen’?

De uitroep ‘oh’ (of ‘o’) kent een lange poëtische traditie.

Dit is een gedicht. Wat is een gedicht?

Stephen Burt bespreekt dit vers in zijn boeiende boek The Poem Is You: Sixty Contemporary American Poems and How to Read Them (The Belknap Press of Harvard University Press, 2016): via bol.com.

Een riem schrijfpapier

image

Mijn god, wat hield ik / van papier. En nog. Elk vel / vol van mijn geschrijf.

Deze horizontale haiku schreef ik naar aanleiding van Aram Saroyan’s ‘eerste echte werk’ dat hij in 1968 maakte: een ongeopende riem schrijfpapier, waarop ‘© ARAM SAROYAN 1968 KULCHUR PRESS’ staat gestempeld evenals de verkoopprijs, ‘$2.00’. Van de oorspronkelijke oplage van 1000 stuks zijn slechts enkele exemplaren bewaard gebleven. Zie voor meer informatie Artists’ Books and Multiples.