Spookgedichten

Ik schreef al eerder over Steve McCaffery, maker van maffe gedichten, serieuze maffe gedichten. In Slightly Left of Thinking (Chax Press, 2008) staat een reeks teksten onder de titel ‘Ghost Poems’, waarin telkens een gedicht wordt beschreven dat in werkelijkheid niet bestaat, een spookgedicht.

Dit eerste gedicht beslaat één pagina; er zijn 28 regels, 119 woorden, 16 komma’s, 8 punten, 2 citaten die samen 17 woorden omvatten, en 21 verschillende alfabetische tekens. Het schijnt een parodie te zijn op Cicero’s voordracht over Academisch Scepticisme, maar het is slechts gedeeltelijk geschreven in het Latijn. Eén regel suggereert dat wolken eigenlijk weerleggingen zijn van de lucht en dat goede daden het best kunnen worden toegelicht tegen een achtergrond van kwaad. Het dominante vermogen van het gedicht is akoestisch, direct gevolgd door het olfactorische en optische. Ik weet niet helemaal waarom naar Aristophanes wordt verwezen na een vluchtige zinspeling op de meetkundige waarschijnlijkheid dat kippeneieren natuurlijk geodetisch kunnen zijn, of waarom een naamloos subject nog voor de lunch in Café Pyrenées probeert twee identieke bladeren te vinden in een bos. Mijn favoriete regel is de achtste, die eindigt met het woord ‘onzichtbaar’. De minst leuke vind ik de enkele regel die luidt ‘de twee kanten van het vierkant’.

Steve McCaffery
Vertaling Ton van ’t Hof

Is dit een gedicht? Ja, dit is een gedicht. Géén ‘pats! boem! de wereld!’- of ‘verstoorde lezer’-variant, maar eentje met een speels, onderzoekend karakter dat tot vrolijkheid stemt. Alleen al in zijn manifestatie gaat elk gedicht dat ooit is geschreven over poëzie, verhoudt zich tot alle poëzie, levert er in zijn vertoon commentaar op. McCaffery’s gedicht spreekt ook letterlijk de poëzie aan, in de vorm van een beschrijving van een gedicht, dat overigens niet bestaat en ook nooit bestaan heeft.

De voordracht waarvan sprake is in beide gedichten is Cicero’s De Fato, waarin een Oud-Griekse discussie uit de doeken wordt gedaan over het lot. In die discussie komt ook ‘het mogelijke’ aan bod: zij die geloven dat de mens geen enkele invloed heeft op zijn lot ontkennen het bestaan van alternatieve mogelijkheden. Tegen dit geloof lijkt McCaffery’s gedicht zich met heel zijn wezen te verzetten: met de beschrijving van het spookgedicht vangen we een glimp op van iets wat niet bestaat en wordt een alternatieve mogelijkheid in het leven geroepen.

McCaffery’s reeks ‘Ghost Poems’ is in de eerste plaats een verdediging van de poëzie. Geheel en al uit vrije wil.

(Dit bericht verscheen eerder, op 29-11-2012, op 1hundred1.blogspot.nl.)

Gepubliceerd door

tonvanthof

Dichter & blogger o.a.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s